Obrona przed bankowym tytułem egzekucyjnym

Obrona przed bankowym tytułem egzekucyjnym

Obrona przed BTE 

Czym jest BTE? Pod tym skrótem kryje się Bankowy Tytuł Egzekucyjny, z którym najprawdopodobniej spotkał się każdy dłużnika banku. Dzięki dzisiejszemu artykułowi będzie można dowiedzieć się informacji właśnie na temat tego narzędzia, którym posługują się banki, a także odniesiemy się do sposobów obrony przed nim. Zapraszamy do lektury. 

Jak należy rozumieć BTE? 

Bankowy Tytuł Egzekucyjny nadaje bankom uprawnienie do wszczęcia egzekucji. Konieczne jest do tego nadanie BTE klauzuli wykonalności. Jego wyjątkowość polega na tym, że mogą się nim posługiwać jedynie banki, co można wywnioskować na podstawie nazwy. Już niejednokrotnie pojawiały się dyskusje na temat tego, że konieczne jest zniesienie tego narzędzia. Również Trybunał Konstytucyjny zajmował się tym, czy BTE jest zgodne z Konstytucją. Zgodnie z wydanym orzeczeniem BTE pozostaje w zgodzie z Konstytucją. Warto nadmienić to, że każda osoba zaciągająca zobowiązanie w banku składa podpis pod oświadczeniem o poddaniu się egzekucji. Może być ono zawarte w treści umowy jako jeden z punktów lub może to być osobny dokument, który stanowi załącznik do podpisywanej umowy. Bez względu na to w jakiej formie jest podpisywane oświadczenie zawsze zawiera ono w sobie dwa elementy, a mianowicie chodzi o termin, do którego bank będzie posiadał możliwość złożenia wniosku do sądu o nadanie BTE klauzuli wykonalności oraz kwotę maksymalną, jaką bank będzie mógł żądać od dłużnika w trakcie prowadzonej egzekucji. 

Taki podpisany dokument stanowi podstawę skierowania wniosku przez bank do sądu w sytuacji wystąpienia braku spłaty zobowiązania przez kredytobiorcę. Po nadaniu klauzuli wykonalności możliwe jest rozpoczęcie egzekucji przez komornika.
W tym miejscu warto wspomnieć o tym, że sąd nadaje klauzulę wykonalności wówczas, gdy spełnione zostają odpowiednie warunki formalne, czyli przesłanki, które mają swoje źródła w prawie bankowym oraz kodeksie postępowania cywilnego. I właśnie w tym zakresie uwidaczniają się możliwości związane z podejmowaniem działań przez dłużnika. Jakie mogą być tego skutki? Brak spełnienia warunków formalnych może zakończyć się oddaleniem wniosku o nadanie klauzuli wykonalności lub też bank zostanie narażony na uchylenie postanowienia o jej nadaniu w późniejszym czasie w wyniku złożenia zażalenia albo skargi przez dłużnika. W tym wszystkim bardzo ważne jest to, że jeśli nie zostanie nadana klauzula 

wykonalności to komornik nie ma możliwości rozpocząć egzekucji, natomiast rozpoczęte postępowania zostają umorzone.
Stan prawny, który panuje w chwili obecnej w Polsce powoduje to, że dłużnik o nadaniu klauzuli wykonalności dowiaduje się od samego komornika podczas wszczęcia egzekucji. Taka sytuacja powoduje to, że dłużnik czuje się w pewien sposób oszukany. Z czego to wynika? Z tego, że wniosek składany przez bank jest rozpatrywany w czasie posiedzenia niejawnego, o którym nie jest informowany dłużnik. W związku z tym podczas wszczęcia egzekucji komornik informuje dłużnika o tym, że przysługuje mu termin siedmiodniowy na złożenie zażalenia w tej sprawie licząc od dnia dostarczenia zawiadomienia. 

Co warto wiedzieć o kształcie ewentualnego zażalenia? 

Samo złożenie zażalenia nie jest łatwą sprawą. Nie chodzi tutaj o samą czynność, ale o to czego ma ono dotyczyć. Zwykły dłużnik, który nie zajmuje się zawodowo kwestiami prawnymi będzie miał znaczne problemy ze zbadaniem legalności dokumentów, które zostały przedstawione sądowi przez bank. W związku z tym złożenie skutecznego zażalenia przez samego dłużnika wydaje się niemal niemożliwe. Często sami prawnicy, którzy nie powinni mieć z tym problemów, decydują się na podniesienia zarzutów merytorycznych. Warto zauważyć również to, że same sądy nie zagłębiają się zbyt dokładnie w to, co przedstawiają im banki, co powoduje to, że czasami przeprowadzenie przez sąd szybkiej i pobieżnej analizy wystarczyłoby do tego, aby dokonać natychmiastowego oddalenia wniosku banku. 

Jakie więc możemy podać wskazówki związane ze składaniem zażalenia? Pierwszą i podstawową wskazówką jest to, że jeżeli dłużnik podejmuje decyzje o złożeniu zażalenia to powinno ono odnosić się do kwestii formalnych. Chodzi więc o te, które zostały wymienione w art. 96 ust. 2 Prawa bankowego oraz odpowiednie przepisy znajdujące się w kodeksie postępowania cywilnego. 

Ustawa – Prawo Bankowe 

Art. 96.
1. Na podstawie ksiąg banków lub innych dokumentów związanych z dokonywaniem czynności bankowych banki mogą wystawiać bankowe tytuły egzekucyjne.
2. W bankowym tytule egzekucyjnym należy oznaczyć bank, który go wystawił i na rzecz którego egzekucja ma być prowadzona, dłużnika zobowiązanego do zapłaty, wysokość zobowiązań dłużnika wraz z odsetkami i terminami ich płatności, datę wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego, jak również oznaczenie czynności bankowej, z której 

wynikają dochodzone roszczenia, oraz wzmiankę o wymagalności dochodzonego roszczenia. Bankowy tytuł egzekucyjny należy opatrzyć pieczęcią banku wystawiającego tytuł oraz podpisami osób uprawnionych do działania w imieniu banku.
3. W przypadku egzekucji przeciwko kilku osobom lub z kilku części składowych majątku dłużnika można wystawić dalsze tytuły egzekucyjne. 

Wydawać się może, że istnieje zamknięta lista związana z zarzutami, które mogą być podnoszone, jednak tak nie jest. Jednakże pamiętać należy o tym, że nie istnieje zbyt dużo elementów, które mogą być poruszone w tej materii. Ze względu na konieczność szczegółowego odniesienia się i indywidualny charakter poszczególnych elementów, których może dotyczyć zażalenie albo skarga nie jesteśmy wstanie odnieść się do nich wszystkich. Praktyka pokazuje, że banki każde BTE traktują w sposób indywidualny. Nawet względem spraw tego samego typu nie ma miejsca zastosowanie jednego szablonu podczas wystawiania BTE. Dlatego też nie da się przedstawić uniwersalnego schematu związanego z obroną dłużnika przed BTE, a każdy przypadek musi zostać poddany osobnej analizie. 

Czym skutkuje uchylenie klauzuli wykonalności na BTE? 

Nadmieniliśmy już, że dłużnik uzyskuje informacje o nadaniu klauzuli wykonalności na BTE w momencie wszczęcia egzekucji przez komornika. Taka sytuacja nie jest zbyt komfortowa dla dłużnika, co wynika z tego, że dochodzi do żądania zwrotu zobowiązania poprzez zastosowanie przymusu państwowego. Sytuacja, w której znajduje się wówczas dłużnik zmusza go do szukania rozwiązań, które pozwolą mu na zatrzymanie jego dorobku życia. Pomijając inne możliwe rozwiązania, za najodpowiedniejsze w takiej sytuacji wskazać należy złożenie skutecznego odwołania do sądu, co wynika z tego, że pozbawienie klauzuli wykonalności powoduje bezskuteczność BTE. Wówczas nie ma podstawy do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Spowoduje to również umorzenie postępowania przez komornika. W związku z tym za główny cele dłużnika w zaistniałej sytuacji należy uznać pozbawienie BTE klauzuli wykonalności. 

Co można zyskać składając zażalenie? 

Zyski, które będą znajdować się po stronie dłużnika, mogą być różne. Dla niektórych osób istotne jest to, że dzięki zażaleniu zyskają cenny czas. W wyniku złożenie zażalenia można również pozbyć się komornika już na zawsze. W jaki sposób? W sytuacji kiedy sąd dokonuje uchylenia klauzuli bank posiada możliwość ponownego złożenia wniosku o jej nadanie. W 

takiej sytuacji banki decydują się na poprawienie błędów, które spowodowały uchylenie lub też po prostu składają taki sam wniosek ponownie. Dłużnika ma także prawo ponownego złożenia zażalenia, co wynika z tego, że z postępowaniem tego rodzaju nie wiąże się powaga rzeczy osądzonej (o czym mówi art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). Nasze doświadczenie zdobyte w tego rodzaju sprawach pokazuje, że banki nie decydują się na poprawę poprzednich błędów. Nawet jeśli podejmują takie próby to sąd nie musi ich uwzględnić, chociażby dlatego, że mija czas, który był wskazany w oświadczeniu o poddaniu się egzekucji, albo nadal wniosek jest obarczony błędami formalnymi. 

Co ciekawe w 2005 roku Związek Banków Polskich przyjął rekomendację, które dotyczyły dobrych praktyk bankowych. Zgodnie z nimi w sytuacji oddalenia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności na BTE bank nie powinien ponownie składać wniosku. Jednak teoria swoje, a praktyka swoje. 

Co jeszcze można zyskać poprzez złożenie zażalenia? Dla osoby, która znalazła się w takiej sytuacji, ważne są koszty. Dlatego też zauważyć należy, że złożenie odwołania stanowi najtańszą formę obrony podjętą przez dłużnika. Równocześnie zaznaczyć należy, że jest to najbardziej skuteczna forma. Ze względu na to, że banki często nie potrafią sprostać wymogą prawnym, często dochodzi do uchylenia klauzuli wykonalności. Dodatkowo w takiej sytuacji dłużnik może zażądać od banku odszkodowania w zamian za szkody powstałe w wyniku wszczęcia egzekucji. 

Podsumowanie 

Osoby, które posiadają jakikolwiek niespłacony produkt kredytowy w banku mogą otrzymać z rąk komornika informację na temat wszczęcia egzekucji w oparciu o BTE z klauzulą wykonalności. W takiej sytuacji konieczne jest zweryfikowanie, czy pojawiają się przesłanki do złożenia zażalenia na postanowienie sądu o nadanie takiej klauzuli. Praktyka pokazuje, że bardzo często takie przesłanki mają miejsce. W tym wszystkim ważną rolę pełni czas, ponieważ dłużnik posiada zaledwie 7 dnia na złożenie takiego zażalenia, licząc od dnia odebrania zawiadomienia od komornika. W związku z tym jeśli znajdą się Państwo w takiej sytuacji zachęcamy do kontaktu z nasza Kancelarią. Dzięki naszej pomocy zyskać można cenny czas, a nawet możliwe jest uniknięcie egzekucji na stałe.